25–26-апрель күндөрү Үрүмчү шаарында Борбор Азия эл аралык соода-экономикалык кызматташтык палатасы тарабынан уюштурулган электрондук соода көргөзмөсү өттү. Иш-чарага Казакстан, Кыргызстан жана Өзбекстандан келген ишкерлер делегациялары, ошондой эле Кытайдын ар кайсы аймактарынан электрондук соода компаниялары, логистикалык уюмдар жана кызмат көрсөтүү тармагынын өкүлдөрү катышты.
Көргөзмөнүн жүрүшүндө катышуучулар өз тажрыйбалары менен бөлүшүп, трансчегаралык электрондук соода платформаларын, акылдуу логистика системаларын жана санариптик төлөм чечимдерин тааныштырышты. Адистердин айтымында, электрондук соода бүгүнкү күндө Шыңжаң жана Борбор Азия аймагынын экономикасынын маанилүү кыймылдаткыч күчүнө айланып баратат.
Мындан тышкары, форумдар жана пикир алмашуу аянтчаларында трансчегаралык соода, санариптик экономика жана эл аралык кызматташтык маселелери кеңири талкууланды. Бул демилгелер Борбор Азия өлкөлөрүнүн ишкерлерине тышкы рынокторго чыгууга, жаңы өнөктөштөрдү табууга жана экспорт көлөмүн көбөйтүүгө шарт түзөт.
Жыйындын алкагында Борбор Азия ишкерлер ассоциациясы менен кызматташуу боюнча меморандумга кол коюлду. Бул документ тараптардын ортосундагы экономикалык байланыштарды чыңдоого жана биргелешкен долбоорлорду ишке ашырууга өбөлгө түзөрү белгиленди.
Географиялык жайгашуусуна байланыштуу Казакстан Кытай менен Европанын ортосундагы негизги транзиттик багыттардын бири болуп саналса, Өзбекстан аймактагы өндүрүш жана экспорт мүмкүнчүлүктөрү жогору өлкө катары айырмаланат. Ал эми Кыргызстан чакан жана орто бизнес, жеңил өнөр жай тармактары аркылуу трансчегаралык соодада активдүү роль ойноп келет.
Акыркы жылдары үч өлкөдө тең логистикалык инфраструктура өнүгүп, кампа, ташуу жана бажы кызматтары жакшыртылууда. Бул ички жана эл аралык сооданын ылдам өнүгүшүнө өбөлгө түзүүдө.
Мындан тышкары, Борбор Азия өлкөлөрү Бир алкак – бир жол демилгесинин алкагында Кытай менен экономикалык байланыштарын чыңдап, аймактык соода жана логистиканын маанилүү бөлүгүнө айланып жатышат. Бул өз кезегинде аймакты транзиттик гана эмес, өндүрүш жана соода хабы катары өнүктүрүүгө мүмкүнчүлүк берет.
Жыйынтыктап айтканда, Үрүмчүдө өткөн бул көргөзмө Казакстан, Өзбекстан жана Кыргызстан үчүн санариптик соода тармагында жаңы мүмкүнчүлүктөрдү ачып, аймактык экономикалык кызматташууну чыңдоого маанилүү кадам болду.
Аида Кожмамбетова
Алматы – Үрүмчү – Алматы